Απόψεις

«Κυρίες και κύριοι, τα κάναμε μαντάρα».

«Κυρίες και κύριοι, τα κάναμε μαντάρα».

Με αυτή τη δήλωση θα έπρεπε να ξεκινήσει η πρόσφατη συνέντευξη Τύπου του υπουργού Υγείας και των μελών της επιδημιολογικής ομάδας κατά την οποία εξαγγέλθηκαν τα νέα μέτρα μετά την αύξηση των επιβεβαιωμένων κρουσμάτων στην Κύπρο. Δεν αναφέρομαι στον τρόπο με τον οποίο χειρίστηκε η κυβέρνηση την αντιμετώπιση της πανδημίας και την άρση των περιορισμών. Αυτά έγιναν διεθνώς σε ενεστώτα χρόνο και σε καθεστώς αβεβαιότητας – η διαχείριση της υγειονομικής κρίσης από τη μία και η διαχείριση των οικονομικών επιπτώσεων από την άλλη.

Από την αρχή της πανδημίας βλέπουμε και πράττουμε. Η κυβέρνηση ακολούθησε τις συμβουλές της επιστήμης, η οποία αυτό που έχει να προσφέρει είναι απαντήσεις στη βάση συγκεκριμένων δεδομένων και προϋποθέσεων. Βεβαιότητες δεν μπορούν να δοθούν και όσοι τις αναζητούν πρέπει να απευθυνθούν αλλού – εις άνω. Όσοι πάλι τις εκφράζουν είναι εκτός τόπου και χρόνου. Το αναφέρω αυτό για όσους κάνουν κριτική, μιλώντας για διεθνείς «διαψεύσεις». Η έρευνα για τον ιό βρίσκεται σε εξέλιξη και όλα όσα γνωρίζουμε σήμερα, αύριο μπορεί να μην ισχύουν και συνεπώς χρειάζεται να προσαρμοζόμαστε ανάλογα.

Εκείνο για το οποίο θα έπρεπε να κρίνουμε την κυβέρνηση είναι οι τόνοι στην επικοινωνία της και η μόνιμη θριαμβολογία που προβλημάτιζε τη νοημοσύνη ακόμα και των πιο ένθερμων υποστηρικτών της. Δεν είναι ότι υπήρξαν αντιφάσεις, αλλά ανυπαρξία ξεκάθαρων μηνυμάτων. Ο δε κομπασμός για δήθεν επιτυχία (βλ. «Τα καταφέραμε») με εμφανίσεις σε τηλεοπτικά κάδρα και εξώφυλλα περιοδικών προκαλούσε σύγχυση για την κατάσταση και εκνευρισμό σε όσους βίωναν και βιώνουν τις συνέπειες που είχαν οι περιορισμοί για την οικονομία της χώρας.

Δεν κατάφερε να εξηγήσει τον λόγο για τον οποίο αναγκάστηκε να επιλέξει το δρόμο της επιβολής, κλείνοντας στο σπίτι τους πολίτες. Ότι δηλαδή χρειαζόταν χρόνο, προκειμένου να μάθει τι είναι και πως συμπεριφέρεται ο ιός, να αυξήσει κρεβάτια και αναπνευστήρες στις ΜΕΘ, να εξασφαλίσει αναλώσιμα και εξοπλισμό για το ιατρικό προσωπικό, να οργανώσει τα νοσοκομεία και να προετοιμάσει τον υπόλοιπο πληθυσμό, εργοδότες και εργαζόμενους (για αυτά μείναμε σπίτι, όχι για να φύγει ο ιός). Ο χρόνος πέρασε και η ενίσχυση της δημόσιας υγείας παραμένει άγνωστη.

Αρμόδιοι αξιωματούχοι και σύμβουλοι υπέπεσαν από το ένα ατόπημα στο άλλο, αφού περισσότερο μιλούσαν για να μιλήσουν και να καλύψουν τηλεοπτικό χρόνο, παρά να εξηγούν τα πράγματα ως έχουν. Οι δε ενημερωτικές καμπάνιες της κυβέρνησης εστίασαν σε άλλα, πιο «σοβαρά», όπως για παράδειγμα η δυνατότητα να συγκρίνουμε τις τιμές των τεσσάρων (!) εταιρειών κινητής τηλεφωνίας και διαδικτύου μέσω κυβερνητικής ιστοσελίδας. Διότι αυτό περιμέναμε για να καταλάβουμε ότι δεν έχουμε την ταχύτητα που πληρώνουμε.

Σε αυτά προστίθεται και η ανοησία των ΜΜΕ να ενημερώνουν τον κόσμο νυχθημερόν περί εμβολίων και δήθεν παραγγελιών, δημιουργώντας ενθουσιασμό ή και καχυποψία. Η Κύπρος δεν παράγγειλε εμβόλια για τον κορωνοϊό, αλλά αιτήθηκε από την αρμόδια ευρωπαϊκή επιτροπή μία συγκεκριμένη ποσότητα – όταν κι εφόσον αναπτυχθεί, ελεγχθεί και λάβει άδεια να βγει στην αγορά. Σημειώστε ότι δεν σημαίνει ότι θα γίνει δεκτό το αίτημά μας, εάν κρίνουμε από την απάντηση που λάβαμε για το εμβόλιο της Γρίπης Α’.

Όλα αυτά μπορεί να θεωρούνταν λεπτομέρειες, τις οποίες ωστόσο βρίσκει μπροστά της τώρα η κυβέρνηση. Περίπου τρεις μήνες από τότε που ξεκίνησε η σταδιακή άρση των περιορισμών και παρότι η επιδημιολογική κατάσταση έδειχνε να είναι ελεγχόμενη, πήραμε και πάλι την ανιούσα. Τα δεδομένα των τελευταίων ημερών (88 κρούσματα σε έξι μέρες και 6 εισαγωγές σε μία μέρα) πρέπει να θέσουν την κυβέρνηση σε εγρήγορση. Για κανένα λόγο όμως δεν πρέπει να οδηγήσουν σε ενοχοποίηση και «εμφύλιο», και κατ’ επέκταση να γιγαντώσουν την ανασφάλεια των πολιτών.

Οι πολίτες έχουμε ευθύνη να ακολουθούμε τις οδηγίες των ειδικών. Δεν έχουμε όμως την ευθύνη για τη μη εφαρμογή των μέτρων. Είναι λάθος να περιμένει η κυβέρνηση από τον κόσμο να επιβάλλει τα μέτρα και να τσακώνεται με τον φούρναρη της γειτονιάς ή την ιδιοκτήτρια του διπλανού καφέ. Χρειαζόμαστε περισσότερες συντονισμένες προσπάθειες, όπως για παράδειγμα μία μεγάλη εκστρατεία για την ενημέρωσή του κοινού που δέχεται κύμα παραπληροφόρησης και έναν συστηματικό έλεγχο για την εφαρμογή των μέτρων – χρήση μάσκας, τήρηση αποστάσεων.

Και για να μη λέμε μόνο για την κεντρική κυβέρνηση, θα ήταν χρήσιμη η συμμετοχή και των τοπικών αρχών σε αυτή την προσπάθεια. Εκτός από τις απολυμάνσεις των πάρκων τα οποία κατάντησαν να μοιάζουν με δολοφονικά σκηνικά και τις δηλώσεις από τηλεοράσεως, ας βγουν έξω, να κάνουν και αυτοί συστάσεις. Ας βάλουν το χέρι στην τσέπη και να παρέχουν χειρουργικές μάσκες στις επιχειρήσεις εστίασης. Ακόμα και μπουκάλια με αντισηπτικά που να φέρουν το θυρεό της Δημοκρατίας μπορούν να μοιράσουν. Οι συμβολισμοί πάντα βοηθούν.

Είναι πανεύκολο για την εκάστοτε ηγεσία, κράτους ή επιχείρησης, να επιρρίπτει ευθύνες στους κατώτερους, πολίτες ή εργαζομένους. Το δύσκολο και αυτό που θα έπρεπε να επιδιώκεται είναι η επίτευξη του σκοπού, δίχως επίρριψη ευθυνών. Άλλωστε η ενοχοποίηση των άλλων, όταν εσύ τα κάνεις μαντάρα, δεν επιλύει το πρόβλημα αλλά το διογκώνει. Ο ιός δεν θα φύγει, σύντομα, και εμείς δεν μπορούμε να κλειδαμπαρωθούμε ξανά. Ο σκοπός, εν προκειμένω, είναι να αισθανόμαστε ασφάλεια και να συνεχίσουμε τις οικονομικές, κοινωνικές και εκπαιδευτικές δραστηριότητες μας. Είναι η επιβίωση μας.

Show More

Zoe Panayi

Η Ζωή Παναγή είναι δημοσιογράφος, αρθρογράφος. Σπουδές Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Back to top button